Uncategorized

Authenticiteit …

Toen ik in het NRC een stuk van filosoof Maarten Doorman  las over authenticiteit, vroeg ik me af, wat de linguïstische bronnen zijn van dit woord. Zo’n vraag is natuurlijk heel geschikt om voor te leggen aan een taalmodel  als ChatGPT. Ik kreeg dan ook een mooie analyse van dit model: het woord authentiek is afgeleid van het Griekse woord αὐθεντικός, dat begint met het Griekse woord voor zelf, αὐτός [autos] en tevens een afbeelding van de ontwikkeling in betekenis van dit woord:

Dit zijn enige begrippen, die verbonden zijn met de stam αὐτός :

  • autonoom je bent in staat om authentiek te leven vanuit je eigen wetten.
  • autoriteit je bent zó goed in staat om te leven vanuit je zelf, in afstemming met de kosmische wetten, dat je anderen kunt leiden, als een koning.
  • automatisch dan kun je alleen maar vanuit een bekende routine handelingen verrichten, zónder dat jouw tegenwoordigheid van Geest je handelingen tot een offer maakt, bijvoorbeeld als een dienst aan de elementenwezens.
  • autistisch in dit geval ben je volkomen vereenzelvigd en niet levend vanuit je authentieke, hogere Zélf.

De uomo vitruvianus van Leonardo da Vinci was het uitgangspunt voor deze spreuk die Steiner aan een leerkracht gaf, bedoeld als achtergrond voor het vak menskunde in de vierde klas:
Standhaft stell ich mich ins Dasein,
Sicher schreit ich die Lebensbahn,
Liebe heg ich im Wesenskeim,
Hoffnung präg ich in jedes Tun,
Vertrauen leg ich in alles Denken,
Diese fünf fuhren mich ans Ziel,
Diese fünf gaben mir das Dasein.
Een vertaling van deze spreuk, met toelichting op de eurytmische gebaren, vind je hier

Every noun [in German] has a gender, and there is no sense or system in the distribution; so the gender of each must be learned separately and by heart. There is no other way. To do this one has to have a memory like a memorandum-book. In German, a young lady has no sex, while a turnip has. Think what overwrought reverence that shows for the turnip, and what callous disrespect for the girl. – Mark Twain

Op 14 december was het naamfeest van Sint Jan van het Kruis – deze Spaanse mysticus was een lid van de kloosterorde der Karmelieten. Toen hij het authentieke besluit nam, om de regels van zijn orde te verzwaren, waardoor hij de eerste ongeschoeide Karmeliet werd, vonden zijn ordebroeders dat niet zo’n geweldig idee en zetten hem zelfs gevangen. Het is tijdens de donkerste momenten van die gevangenschap, dat hij zijn mystieke ervaringen had. Hij wordt herdacht in de Música callada, de stille muziek, van Frederic Mompou – beluister 1. Angelico:

00:00 / 00:00